હ્યુગેન્સના સિદ્ધાંતનો ઉપયોગ કરીને સમતલ તરંગનું પરાવર્તન સમજાવો.

Vedclass pdf generator app on play store
Vedclass iOS app on app store
(N/A) ધારો કે એક સમતલ તરંગ $AB$ પરાવર્તક સપાટી $MN$ પર $i$ ખૂણે આપાત થાય છે.
માધ્યમમાં તરંગનો વેગ $v$ છે અને તરંગઅગ્રને બિંદુ $B$ થી $C$ સુધી પહોંચવા માટે લાગતો સમય $\tau$ છે. તેથી,$BC = v \tau$.
આકૃતિમાં દર્શાવ્યા મુજબ,સમતલ તરંગ $AB$ પરાવર્તક સપાટી $MN$ પર આપાત થાય છે અને તેનું પરાવર્તિત તરંગઅગ્ર $CE$ છે.
આકૃતિમાં,$\triangle EAC$ અને $\triangle BAC$ એકરૂપ ત્રિકોણ છે.
અહીં,$AE = BC = v \tau$ (કારણ કે સમાન માધ્યમમાં તરંગ દ્વારા કાપેલું અંતર સમાન હોય છે).
$\angle AEC = \angle ABC = 90^{\circ}$.
અને $AC = AC$ (સામાન્ય બાજુ).
તેથી,$RHS$ એકરૂપતાની શરત મુજબ $\triangle EAC \cong \triangle BAC$.
આનો અર્થ એ છે કે $\angle BAC = \angle ECA$.
જેથી $\angle BAC = i$ અને $\angle ECA = r$ હોવાથી,આપણને $i = r$ મળે છે,જે પરાવર્તનનો નિયમ છે.

Explore More

Similar Questions

વેવફ્રન્ટ (તરંગાગ્ર) એટલે શું?

આકૃતિ બે પારદર્શક માધ્યમો,માધ્યમ-$1$ અને માધ્યમ-$2$ ને અલગ કરતી સપાટી $XY$ દર્શાવે છે. રેખાઓ $ab$ અને $cd$ એ માધ્યમ-$1$ માં ગતિ કરતા અને $XY$ પર આપાત થતા પ્રકાશ તરંગના તરંગાગ્રો દર્શાવે છે. રેખાઓ $ef$ અને $gh$ એ વક્રીભવન પછી માધ્યમ-$2$ માં પ્રકાશ તરંગના તરંગાગ્રો દર્શાવે છે.
$1.$ પ્રકાશ કેવી રીતે ગતિ કરે છે?
$(A)$ દરેક માધ્યમમાં સમાંતર કિરણપુંજ તરીકે
$(B)$ દરેક માધ્યમમાં અભિસારી કિરણપુંજ તરીકે
$(C)$ દરેક માધ્યમમાં અપસારી કિરણપુંજ તરીકે
$(D)$ એક માધ્યમમાં અપસારી અને બીજા માધ્યમમાં અભિસારી કિરણપુંજ તરીકે
$2.$ $c, d, e$ અને $f$ પર પ્રકાશ તરંગના કળા અનુક્રમે $\phi_{c}, \phi_{d}, \phi_{e}$ અને $\phi_{f}$ છે. આપેલ છે કે $\phi_{c} \neq \phi_{f}$.
$(A)$ $\phi_{c}$ એ $\phi_{d}$ ને સમાન ન હોઈ શકે
$(B)$ $\phi_{a}$ એ $\phi_{e}$ ને સમાન હોઈ શકે
$(C)$ $(\phi_{d}-\phi_{c})$ એ $(\phi_{f}-\phi_{e})$ ને સમાન છે
$(D)$ $(\phi_{d}-\phi_{c})$ એ $(\phi_{f}-\phi_{e})$ ને સમાન નથી
$3.$ પ્રકાશની ઝડપ
$(A)$ માધ્યમ-$1$ અને માધ્યમ-$2$ માં સમાન છે
$(B)$ માધ્યમ-$2$ કરતા માધ્યમ-$1$ માં વધારે છે
$(C)$ માધ્યમ-$1$ કરતા માધ્યમ-$2$ માં વધારે છે
$(D)$ $b$ અને $d$ પર અલગ છે
પ્રશ્ન $1, 2$ અને $3$ ના જવાબ આપો.

હ્યુજન્સના સિદ્ધાંતની મુખ્ય ખામી શું હતી?

જ્યારે તરંગ અગ્ર (wavefronts) ઘટ્ટ માધ્યમમાંથી પાતળા માધ્યમમાં જાય છે, ત્યારે તરંગ અગ્રની પહોળાઈ

એક સીમિત બિંદુવત ઉદગમમાંથી અપસરણ પામતા પ્રકાશ માટે,

Vedclass Products

For Students

Vedclass Test Series

Mock tests in real JEE/NEET style with performance analysis. 5-day free trial.

Start Free Trial
For Teachers

Exam Paper Generator

Generate Set A/B/C/D exam papers from 7.5L+ questions in 2 minutes. 3 chapters free.

Try Free
For Institutes

Online Exam Module

Live online exams with unlimited students, 360° analytics & white-label branding.

See Demo